Een dorp dat langs de vaart is gegroeid
Smilde heette vroeger Kloosterveen. Met het afgraven van het veen ontstonden vanaf het begin van de zeventiende eeuw langs de Drentsche Hoofdvaart achter elkaar Hoogersmilde, Hijkersmilde, Smilde en Bovensmilde. Rond 1850 vormde de vaart een bijna onafgebroken lint van boerderijen en arbeiderswoningen. In Smilde lag het zwaartepunt, met kerk, school en winkels, aan de oostkant van het water. Rond 1940 kwamen de eerste huizen achter het lint, aan de Evert Hendrikswijk en de Molenwijk.
Die geschiedenis is in de BAG nog te zien. In de lange linten van de Hoofdweg, de Rijksweg, de Vaartweg en de Kanaalweg staan huizen van rond 1900 tot nu door elkaar. Het eigenlijke dorp groeide daarna in blokken. De Koningin Julianastraat en de Oranjestraat zijn van de jaren vijftig, de Prins Bernhardstraat en de Prins Clausstraat van de jaren zestig en zeventig. Rond 1982 volgde de vogelbuurt met de Merelstraat, de Kievitstraat en de Nachtegaalstraat, en tussen 1985 en 2000 de molenbuurt met straatnamen als Wiekenas, Binnenroede, Bonkelaar en Korenmolen. In 2008 kwamen Stuurboord, Bakboord en Gangboord, en in 2025 de Hoogerbruggehof en het Molenpad. Van de ruim 2.400 woningen is de helft in 1980 of eerder gebouwd.
Langs de linten heb je te maken met lange, smalle percelen, oude erven en soms een opgang over een sloot. In de buurten uit de jaren zeventig en tachtig is het werk vooral het vervangen van versleten tegels en het herstraten van opritten. In de molenbuurt en rond Stuurboord gaat het meer om terrassen en het aanpassen van een oprit voor een tweede auto.
Een uitrit over een sloot of wijk in Smilde
Wil je een uitrit maken over een bermsloot, wat langs de linten nogal eens nodig is, dan gelden in Midden-Drenthe aparte eisen uit de Beleidsregels uitritten van 2024. In de dam komt een duiker met een diameter van minimaal 300 mm, met de binnenkant op de hoogte van de slootbodem. De kopeinden zet je op met stapelzoden. Onder de bestrating op de dam ligt minstens 50 cm zand, en als de dam naar een woning leidt, komt er een verharding van betonklinkers op. Een dam naar een onbebouwde kavel krijgt graskeien. Het onderhoud van dam en duiker blijft daarna bij de bewoner. Doet die het niet, dan herstelt de gemeente het en stuurt de rekening.
De vergunning vraag je aan via het Omgevingsloket, voor € 219,50 aan leges. De gemeente kijkt daarbij ook naar kabels en leidingen in de berm en naar het uitzicht op de weg.
Voor regenwater heeft Midden-Drenthe een subsidieregeling klimaatadaptatie, met voor 2026 een plafond van € 22.320. Een regenpijp afkoppelen levert € 40 op zonder voorziening, € 50 per 100 liter infiltratiekrat of € 100 per m³ grond die je weghaalt voor een infiltratieveld, tot € 1.000. De voorwaarde is dat je minimaal 20 liter berging per afgekoppelde m² op eigen terrein maakt en dat de bodem geschikt is. Op de natte veengrond rond Smilde is dat niet vanzelfsprekend, dus laat het eerst beoordelen. Een caravan of camper mag binnen de bebouwde kom maximaal drie dagen achter elkaar op de weg staan.
Wat er onder Smilde zit
Volgens de oude gemeentebeschrijving ligt Smilde op een vlak dekzandgebied met een slecht doorlatende ondergrond van keileem. Regenwater bleef staan en zo groeide er een veenpakket van soms meters dik. Dat is grotendeels afgegraven. Wat overbleef, is een veenkoloniaal landschap dat van 16 meter boven NAP in het oosten naar 9 meter in het westen afloopt.
De BRO-bodemkaart laat rond het dorp twee soorten grond zien. Ten westen, noorden en zuidwesten liggen moerige podzolgronden met een veenkoloniaal dek, dus zand met een menglaag van veen erop en een venige tussenlaag. Ten oosten ligt een plateau van keileem met dekzand erover en veldpodzolgronden van lemig fijn zand. Die venige lagen klinken in als ze droog komen te staan en geven mee onder een auto, dus een oprit aan de westkant vraagt een stevige fundering. Hoe je zandbed en voegzand kiest, lees je in welk zand onder en tussen klinkers.
Een oprit aan de Prins Clausstraat doorgerekend
Neem een woning aan de Prins Clausstraat uit het midden van de jaren zeventig met een oprit van 30 m². De oude tegels gaan eruit, er komen betonklinkers voor terug, en omdat de stratenmaker bij het uitgraven venige grond aantreft, komt er menggranulaat onder.
Oprit van 30 m² in Smilde
Tegels eruit, fundering van menggranulaat, nieuwe betonklinkers.
- Oude tegels opbreken en afvoeren
- € 240 tot € 450
- Menggranulaat onder 30 m²
- € 300 tot € 600
- Betonklinkers met leggen, 30 m²
- € 1.200 tot € 1.950
- Totaal
- € 1.740 tot € 3.000
Sluit je tegelijk de regenpijp aan op infiltratiekratten van samen 300 liter, dan levert dat € 150 subsidie op. Kies je voor grind of open bestrating, weet dan dat de gemeente daar geen subsidie voor geeft. Wat wel kan met waterdoorlatende bestrating, hangt af van hoe hoog het grondwater bij jou staat.
Zo werkt een aanvraag in Smilde
- Je vult je klus en postcode inDat kost twee minuten.
- Wij zoeken een stratenmakerDe aangesloten stratenmaker die het dichtst bij je adres in Smilde zit en dit soort klussen doet.
- Die komt kijken en maakt de offerteHij belt je voor een afspraak op locatie. Je zit nergens aan vast.
stratenmakers.nl legt zelf geen bestrating. Is er in jouw buurt nog geen stratenmaker aangesloten, dan laten we je dat weten.
Richtprijzen per m²
| Materiaal | Prijs per m² gelegd | Gaat mee | Meestal gebruikt voor |
|---|---|---|---|
| Betonklinkers | € 40 tot € 65 | 30 jaar of langer | Oprit, tuinpad, parkeerplek |
| Gebakken klinkers | € 65 tot € 110 | 50 jaar of langer | Oprit en pad met landelijke uitstraling |
| Betontegels | € 45 tot € 80 | 25 jaar of langer | Terras, achterom |
| Keramische tegels | € 90 tot € 150 | 25 jaar of langer | Terras dat weinig onderhoud vraagt |
| Natuursteen | € 90 tot € 180 | 50 jaar of langer | Terras, pad, entree |
| Grind met grindplaten | € 25 tot € 45 | Bijvullen elke paar jaar | Pad, parkeerplek, zijkant huis |
Inclusief materiaal, zandbed en leggen, zonder grondwerk. Oude bestrating eruit halen en afvoeren kost meestal € 8 tot € 15 per m² extra. Bijgewerkt in november 2026.
Veelgestelde vragen over een stratenmaker in Smilde
Hoe moet een uitrit over een sloot in Smilde eruitzien?
Volgens de beleidsregels van Midden-Drenthe komt er een duiker van minimaal 300 mm in de dam, minstens 50 cm zand onder de bestrating en betonklinkers als de dam naar een woning gaat. Het onderhoud van dam en duiker ligt daarna bij jou.
Krijg ik subsidie als ik in Smilde mijn regenpijp afkoppel?
Ja, € 40 zonder voorziening of € 50 per 100 liter infiltratiekrat, tot € 1.000. Je moet wel minstens 20 liter berging per afgekoppelde m² maken en de bodem moet geschikt zijn.
Waarom zakt een oprit in Smilde sneller weg?
Aan de westkant van het dorp zit nog veen en venige grond in de bodem. Die lagen klinken in en geven mee onder een auto. Een fundering van menggranulaat onder het zandbed voorkomt veel van dat zakken.
Inwoners: CBS, 1 januari 2025. Postcodes: Basisregistratie Adressen en Gebouwen. Bijgewerkt 4 november 2026.