Stratenmaker in Zuidlaren

Een brinkdorp met een westkant en een oostkant

Zuidlaren ligt op de oostflank van de Hondsrug en heeft zeven brinken. Twee delen van het dorp zijn rijksbeschermd dorpsgezicht. Het eerste is Zuidlaren rond de Brink. Het tweede is Dennenoord, het terrein van de psychiatrische inrichting die vanaf 1895 in losse paviljoens over ongeveer 100 hectare werd gebouwd. Rond de Kerkbrink, de Kerkstraat en de Telefoonstraat staan nog veel huizen van voor 1960.

Westlaren en Schuilingsoord waren vroeger aparte dorpen. In Westlaren, aan de westkant, verrezen grotendeels tussen 1952 en 1969 de bomenstraten met de Beukenlaan, de Kastanjelaan, de Eikenlaan, de Hulstlaan en de Sleedoornlaan. Ludinge volgde rond 1974, Hemsinge tussen 2012 en 2017. De Zuid-Es aan de zuidoostkant is vooral een wijk uit de jaren tachtig. Aan de Havezathelaan, De Klencke en de Havixhorst staan woningen uit 1978 tot 1987, aan de Zetstee, de Scheperij en ’t Gebint uit 1982 tot 1993. In de BAG telt Zuidlaren bijna 900 woningen uit de jaren zestig en bijna 1.000 uit de jaren tachtig.

Daardoor liggen er in Westlaren veel paden en opritten van rond de zestig jaar oud, terwijl in de Zuid-Es de bestrating van de eerste bewoners nu een jaar of veertig ligt. Rond de Brink en op Dennenoord komt er bij elke verandering aan de straatkant een extra vraag bij, namelijk wat het dorpsgezicht toestaat.

Stuifzand in het westen, veen richting de Hunze

De Hondsrug is een lange zandrug die van zuidoost naar noordwest loopt, met aan de oostkant het brede dal van de Hunze en aan de westkant het dal van de Drentsche Aa. Op de hoogste, droge plekken bij Westlaren is het dekzand in de afgelopen eeuwen gaan stuiven. Die stuifzanden zijn later met bos vastgelegd. De bodemkaart laat daar vlakvaaggronden en podzolgronden in leemarm fijn zand zien. Ten oosten van de Zuid-Es gaat het land over in een beekdalbodem met madeveen, en langs het Zuidlaardermeer ligt laagveen.

Leemarm stuifzand voert water snel af en laat zich goed verdichten, maar het ligt los. Zonder stevige opsluitbanden en een goed afgetrild zandbed lopen de randen van een oprit langzaam weg. Aan de oostkant ligt het anders. Hoe dichter bij het Hunzedal, hoe groter de kans dat er bij het uitgraven veen of humeuze grond tevoorschijn komt, en die moet eruit voordat er een fundering op gaat. Zuidlaren valt onder waterschap Hunze en Aa’s.

Inrit, brink en subsidie in Tynaarlo

Werk je aan een pand rond de Brink of op Dennenoord, vraag dan bij de gemeente na of het beschermde dorpsgezicht eisen stelt aan wat je aan de voorkant bestraat.

Voor een nieuwe of verplaatste inrit vraag je in Tynaarlo een uitwegvergunning aan via het Omgevingsloket. De leges zijn in 2026 € 183,65. In de beleidsregels uit 2020 is een enkele inrit hooguit 4 meter breed, en het uitgangspunt is één inrit per woning. Het stuk op gemeentegrond laat je aanleggen door een erkende aannemer. De gemeente bepaalt materiaal en technische eisen, wil twee dagen voor de start weten dat het werk begint en controleert het achteraf. Alle kosten zijn voor jou. Leidt de inrit tot parkeren in de voortuin, dan kan de gemeente weigeren. Meer over maten van een uitrit staat in hoe breed moet een oprit zijn.

Voor de tuin heeft Tynaarlo een subsidieregeling klimaatadaptieve maatregelen, vastgesteld in september 2025. Haal je tegels, grind of kunstgras weg en zet je er vaste beplanting voor terug, dan krijg je € 10 per m², tot € 500. Je vraagt het binnen zes maanden na het werk aan, met foto’s van voor en na en de bon.

De APV van Tynaarlo verbiedt langer dan drie dagen parkeren met een caravan of camper alleen op wegen die het college daarvoor heeft aangewezen. Welke straten in Zuidlaren dat zijn, kun je bij de gemeente opvragen.

Rekenvoorbeeld: een oprit in de Zuid-Es herstraten

Een woning aan de Havezathelaan uit 1980 met een oprit van 40 m². De klinkers zijn nog heel, maar de oprit ligt golvend. De stenen kunnen eruit en terug op een aangevuld zandbed. Tegelijk wil je de oprit op eigen grond 1 meter breder maken over 10 meter lengte, met gebakken klinkers. De inrit bij de stoep blijft zoals hij is.

Moet de inrit bij de stoep ook breder, dan komen de vergunning van € 183,65 en het werk van de aannemer op gemeentegrond erbij. Wanneer terugleggen loont en wanneer niet, lees je in wat kost een oprit bestraten.

Zo werkt een aanvraag in Zuidlaren

1. Je vult je klus en postcode inDat kost twee minuten.
2. Wij zoeken een stratenmakerDe aangesloten stratenmaker die het dichtst bij je adres in Zuidlaren zit en dit soort klussen doet.
3. Die komt kijken en maakt de offerteHij belt je voor een afspraak op locatie. Je zit nergens aan vast.

stratenmakers.nl legt zelf geen bestrating. Is er in jouw buurt nog geen stratenmaker aangesloten, dan laten we je dat weten.

Richtprijzen per m²

Inclusief materiaal, zandbed en leggen, zonder grondwerk. Oude bestrating eruit halen en afvoeren kost meestal € 8 tot € 15 per m² extra. Bijgewerkt in november 2026.

Veelgestelde vragen over een stratenmaker in Zuidlaren

Wat kost een uitwegvergunning in Zuidlaren?

De gemeente Tynaarlo rekent in 2026 € 183,65 voor een uitweg volgens de APV. Grenst je inrit aan een provinciale weg, dan geldt een hoger tarief van € 465,65.

Mag ik in Zuidlaren de inrit op gemeentegrond zelf bestraten?

Nee. Volgens de beleidsregels legt een erkende aannemer in jouw opdracht dat deel aan, met materiaal dat de gemeente voorschrijft. De gemeente controleert het werk na afloop.

Krijg ik in Zuidlaren subsidie als ik tegels vervang door groen?

Ja, € 10 per m² met een maximum van € 500, als er vaste beplanting voor terugkomt. Je vraagt het binnen zes maanden na afronding aan bij de regeling van Tynaarlo.

Valt mijn huis in Zuidlaren onder een beschermd dorpsgezicht?

Dat geldt voor het gebied rond de Brink en voor Dennenoord. Op de kaart van het omgevingsplan van Tynaarlo zie je per perceel of het binnen de grens valt.